BES katılımcısı borsada nasıl rekor getiri elde etti?

BES’te, sene başından bu yana hisse ağırlıklı fonları tercih edenlerin birikimleri yüzde 89.5 artmış. Bu da aynı dönemdeki enflasyonun 42.5 puan üzerinde bir getiri demektir. Fon detayları ile kafanızı fazla karıştırmayayım ama içinde hisse ağırlığı olan emeklilik fonlarının tamamı sene başından bu yana enflasyonun çok üzerinde getiri sağlamış.

Bir süredir borsada yaşananlar ve özellikle küçük yatırımcıların borsadaki sert düşüşten olumsuz etkilenmesi konuşulup, tartışılıyor. Gerekçe olarak da yüksek enflasyon ve faizdeki düşüş nedeniyle küçük yatırımcıların birikimlerini değerlendirmek için yükselişe geçen borsaya yönelmesi, ardından gelen düşüşle de hayal kırıklığı yaşaması gösteriliyor. Sonuçta da bireysel yatırımcı –adına küçük yatırımcı da diyebilirsiniz- borsaya ilgisini kaybediyor, küsüyor. Bunları niye anlattım? Aslında temel konu, vatandaşın, bugünkü piyasa ortamında birikimlerini, tasarruflarını nerede ve nasıl değerlendireceği konusu.

Malum, konu tasarruf olunca da bugünkü ortamda devlet katkısı özelliği ile tek tasarruf aracı Bireysel Emeklilik Sistemi (BES). Şimdi bu özelliğe BES fonlarının getirisi de eklendi. Düne kadar ‘BES’in devlet katkısından başka ne özelliği var?’ eleştirisi; bugün, özellikle de son 3-5 yıldır dile bile getirilmiyor. Bu açıdan değerlendirirsek tasarruf ve emeklilik sistemi olarak bakılan BES’e, yatırım özelliğini de ekleyebiliriz. Neden mi? Anlatayım. Borsadan bahsetmemin bir nedeni var.

EMEKLİLİK FONLARI

2022’nin sene başından bu yana emeklilik fonlarının ortalama getirisi yüzde 36 olmuş. Aynı dönemde, yani dokuz aylık dönemdeki enflasyon ise yüzde 47. Diğer yatırım araçlarına bakalım. Mesela, vatandaşın en çok tercih ettiği mevduatta; sene başından bu yana getiri yüzde 12 olurken, altının getirisi yüzde 24 olmuş. Bu durumda faizin getirisi enflasyonun 35 puan gerisinde kalırken; BES, faizin 24 puan üstünde getiri sağlamış. Birikimlerini altında değerlendirenler ise enflasyonun 23 puan altında getiri elde ederken; BES ise altının da 12 puan üzerinde getiri sağlamış. Doğru, emeklilik fonlarının getirisi bu yılın dokuz aylık döneminde enflasyonun 11 puan altında kalmış ama bu getiriler tüm fonların ortalaması. Asıl tasarruflarınızın ya da yatırımınızın değerlendiği emeklilik fonlarına bakmak lazım.

HİSSEDE YÜZDE 89.5 GETİRİ

BES’te, sene başından bu yana hisse ağırlıklı fonları tercih edenlerin birikimleri yüzde 89.5 artmış. Bu da aynı dönemdeki enflasyonun 42.5 puan üzerinde bir getiri demektir. Fon detayları ile kafanızı fazla karıştırmayayım ama içinde hisse ağırlığı olan emeklilik fonlarının tamamı sene başından bu yana enflasyonun çok üzerinde getiri sağlamış. Süreyi biraz daha kısaltayım. Mesela, 2022’nin temmuz başından itibaren üç aylık sürede hisse fonlarının getirisi yüzde 41 olmuş. Üç aylık enflasyon ise yüzde 3.86. Yani hisse fonunu tercih eden BES katılımcının üç ayda birikimleri, enflasyonun 37.14 puan üzerinde artmış. Süreyi uzatalım; geçen senenin eylül ayından bu yana ise hisse fonlarının getirisi ise yüzde 130’a yaklaşmış ki, bu da yıllık enflasyonun 50 puan üzerinde bir getiri demektir.

HALEN ALTIN FONUNDA MISINIZ?

Eminim okuyucular, ‘bizde böyle bir getiri yok’ diyecektir. Eğer emeklilik fonlarınızı değiştirip, hisse ağırlıklı fonlara geçmediyseniz; o getiri olmaz, tabi. Mesela 2021 yılında altın fonunu tercih edenlerin birikimleri yüzde 67 arttı ki, bu da enflasyonun 31 puan üzerinde getiri demektir. 2022’nin dokuz ayında ise altın fonunun getirisi yüzde 29; bu da enflasyonun 18 puan altında bir getiri anlamına geliyor. Daha açık bir anlatımla, geçen sene altı fonunu tercih edip de bu sene tercihini değiştirmeyenlerin birikimi enflasyon karşısında erimiş.

Gelelim, işin yatırım tarafına. Yazacaklarım bazı kesimlerin, özellikle de emeklilik şirketlerinin hoşuna gitmeyecektir ama bu kadar yüksek getirilerin olduğu bir sistem, bana göre tasarruf ve emeklilik kadar yatırım aracıdır da. Elbette bugün yatır, yarın çık olarak bunu söylemiyorum. Yıllık olarak bakarsanız toplu para yatırılıp, devlet katkısından yararlanılmasa bile yüksek getirilerden faydalanılabilir. Hatta biraz daha uzun vadeli bakılıp, devlet katkısı bile alınır.

Noyan Doğan/Hürriyet Gazetesi