spot_img
Pazartesi, Kasım 16, 2026

GÜNCEL HABERLER

Türkiye Katılım Hayat ve Emeklilik, emeklilik ruhsatı aldı

0
Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurulu (SEDDK), açıklama yaparak, Türkiye Katılım Hayat ve Emeklilik AŞ’ye, emeklilik branşında ruhsat verildiğini duyurdu. Türkiye Katılım Hayat...

Türkiye Sigorta, COP31’in “Sigorta Sağlayıcısı”, Sigorta Evi’nin “Sürdürülebilirlik Partneri” oldu

0
Temiz enerji ve yeşil sanayileşmenin geleceğini sigortacılık perspektifiyle ele alan Türkiye Sigorta, COP31’de, yeşil dönüşümün hayata geçirilmesinde sigorta sektörünün üstlendiği stratejik role ilişkin yaklaşımını...

Anadolu Sigorta 2025 Yılı Entegre Faaliyet Raporuna ödül

0
Anadolu Sigorta, 2025 yılı Entegre Faaliyet Raporu ile uluslararası alanda önemli başarılara imza attı. Şirket, LACP Vision Awards’ta Entegre Faaliyet Raporu ile Altın, dijital...

Neova Ideathon 2026’da gençlerden sigortacılığın geleceğine çözümler

0
Neova Sigorta’nın dördüncü kez düzenlediği Ideathon, üniversite öğrencileri ve yeni mezunları “Sigortacılığın Geleceğinde İzin Olsun” temasıyla bir araya getirdi. İki gün süren etkinlikte gençler,...

Vienna Insurance Group Demir Sağlık ve Hayat’ı satın aldı

0
Vienna Insurance Group (VIG), Demir Sağlık ve Hayat Sigorta A.Ş.’yi (Demir Sağlık) satın alarak Türkiye pazarındaki varlığını güçlendirdi. Bu stratejik satın almayla VIG, hızlı...

Katılım Emeklilik sağlık sigortalarıyla kapsamlı destek sağlıyor

0
Türkiye’de sağlık sigortalarına ilgi her geçen gün artıyor.  2026’nın ilk dokuz ayında sağlık sigortalarında 8 milyondan fazla sigortalı kaydedildi. Türkiye’nin öncü ve yenilikçi markası...

Anadolu Sigorta, COP31’de Ormanın Gözleri Projesiyle yer alıyor

0
Anadolu Sigorta, Türkiye’nin ev sahipliğinde Antalya’da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı COP31’de, Türkiye İş Bankası standında Ormanın Gözleri projesini tanıtıyor. 13 Kasım’da gazeteci...

Unico Sigorta, başarılı acentelerini Kıbrıs’ta ağırladı

0
Unico Sigorta, Tamamlayıcı Sağlık Sigortası kampanyasında başarılı olan acentelerini 30 Ekim–1 Kasım 2026 tarihleri arasında Kıbrıs’ta ağırladı. Merit Crystal Cove Hotel’de gerçekleştirilen ve 60...

Anadolu Sigorta’ya Felis ve Sardis’ten üç ödül

0
Anadolu Sigorta, toplumsal fayda ve çevresel sürdürülebilirlik alanlarında hayata geçirdiği projelerle ve yaratıcı ürün odaklı çalışmalarıyla Felis ve Sardis Ödülleri’nde üç ödülün sahibi oldu....

AXA Türkiye’nin Desteklediği Akdeniz’in Derinliklerinde belgeseli

0
AXA Türkiye, Akdeniz Arkeolojisi Derneği (AAD) ile değerler ortaklığı kapsamında destek verdiği “Akdeniz’in Derinliklerinde” belgeseliyle, su altı kültürel mirasının korunmasına ve gelecek nesillere aktarılmasına...
ManşetHaluk Özsarı yazdı: 88. Ölüm Yıl Dönümünde Atatürk ve Sağlık-II

Haluk Özsarı yazdı: 88. Ölüm Yıl Dönümünde Atatürk ve Sağlık-II

10 Kasım haftasında Atatürk’ün sağlık politikasına verdiği önemi vurgulamak üzere, TBMM. Yasama Yılı başında yaptığı konuşmalardan sağlıkla ilgili bazı başlıkları kaynak göstererek aktarmaya çalışmaya başlamıştım. Geçen hafta ilkyazımda, Sağlık Bakanlığı’nın kuruluşundan Cumhuriyet ilanına kadar olan dönemden alıntılar yapmıştım. Bu hafta da Cumhuriyetimizin ilanı sonrasında yapılan TBMM açılış konuşmaların sağlıkla ilgili olanları paylaşacağım.

Nüfus Artışının Teşviki

Tüm dünya, özellikle yaşlanan nüfus bağlamında, demografik veriler ve eğilim belirleme çalışmalarıyla stratejik hamleleri tartışıyor. Çünkü, 2025 Dünya Yaşlı Nüfus Oranı yani 65 yaş ve üstü nüfus oranı yüzde 10,4’e ulaştı bu da yaklaşık 852 milyon kişiye karşılık geliyor.

Ama asıl önemli nokta 65 yaş ve üstü nüfus oranının, insanlık tarihinde ilk kez 5 yaş altı nüfusun altında hesaplanmasıdır. 2025 yılında dünya 65 yaş ve üstü nüfusunun en fazla olduğu ülkeler; yüzde 36,0 ile Monako, yüzde 30,0 ile Japonya ve yüzde 25,1 ile İtalya olarak sıralanmaktadır.

Türkiye’de ise bu oran son 5 yılda beşte bir daha artarak 2025 yılında yüzde 11,1’e ulaşmıştır. İller arasında, en yüksek ve en düşük olanlar arasında 5 misli fark bulunmaktadır.

Tüm bu verileri, savaş sonrası özellikle erkek nüfusu azalan Türkiye Cumhuriyeti’nin 103 yıl önce Atatürk dönemindeki stratejik yaklaşımını gösterebilmek için paylaştım. Cumhuriyet ilan edileli 6 ay bile geçmemişken, 1 Mart 1924 tarihinde, 2. Dönem 1. Toplanma Yılı Açılışı’nda Mustafa Kemal Atatürk;

“Nüfusumuzun korunma ve artırımı amacını önemle dikkatinize sunarım. Genel sağlık için esaslı olarak uygulanan tedbirler fasıla vermeden tamamlanmalı ve genişletilmelidir.” (Kaynak: 2. Dönem 1. Toplanma Yılı Açışı, 1 Mart 1924, Atatürk’ün Söylev ve Demeçleri Cilt 1 Sayfa 346).

tespitinde bulunmaktadır. Aynı yıl 2. Dönem 2. Toplanma Yılını Açarken, 1 Kasım 1924’de ise;

“Efendiler! Geçen yıl boyunca bütün ülkeyi kapsayan bir sağlık teşkilatlanmasına başlanılmıştır. Zamanımıza kadar genel sağlığın uğradığı ihmalin derecesi; mücadeleye girildikçe, daha bariz ortaya çıkmaktadır. Önümüzdeki yıl bilhassa tedbir almak lazımdır.

Bilhassa sıtmaya karşı, başlı başına bir mücadele devresine girilmesi Meclis’in göz önünde bulunduracağı önceliklerden sayılsa yeri vardır. Muhakkaktır ki, bizim için nüfusun korunması ve artırımını ve çalışanların güç ve zindeliğini sağlayan tedbirlerin başında sıtma mücadelesi bulunmalıdır” (Kaynak: 2. Dönem 2. Toplanma Yılını Açarken, 1.11.1924, Atatürk’ün Söylev ve Demeçleri Cilt 1 Sayfa 352).

ifadesiyle de bir yandan nüfus artışı bir yandan dünyaya örnek bulaşıcı hastalıklarla mücadele gündeme taşınmaktadır.

1920’li Yıllarda Dikey Yapılanma ve Dayanakları

Bir yıl sonra 2. Dönem 3. Toplanma Yılı Açışı olan 1 Kasım 1925 tarihinde ise bu örnek mücadelenin bugün yönetimde adına dikey yapılanma denilen sıtma/trahom/frengi/verem gibi salgın hastalıklarla ile mücadele organizasyonları ile yasal dayanaklarına atıfta bulunulmaktadır;

“Sağlık teşkilatımızda ülkenin ihtiyaçlarına uyum, isabet ve çaba açıktır. Cumhuriyet Hükümeti’nin başlı başına bir prensip olarak muvaffakiyetle takip ettiği sağlık mücadelesi gittikçe vasıtalarını artıran bir ölçüde devam ettirmek lazımdır ve mühimdir.

Muhterem Efendiler; halkın hayat ve sağlığı açısından, üç yıldan beri belirli bir program ve bütçemiz oranında takip edilen faaliyetler devam ettirilmektedir. Memleketin değişik bölgelerinde sıtma ve öbür hastalıklar ile mücadele teşkilatı kurulmakta ve gelişmektedir. Sağlık faaliyetleri ve mücadelesinden aldığımız neticeler olumlu ve memnuniyet vericidir. Sağlık ve Sosyal İşler’in değişik şubelerine ilişkin ve Meclis’in gündeminde bulunan kanun tekliflerinin kabulü, sağlık ve sosyal işler teşkilatımızda yeni gelişme sağlayacaktır” (Kaynak: 2. Dönem 3. Toplanma Yılı Açışı, 1 Kasım 1925, Atatürk’ün Söylev ve Demeçleri Cilt 1 Sayfa 365).

1928 yılına gelindiğinde de Atatürk, bu dayanakların en başta geleni olabilecek ve neredeyse bir asırdır yürürlükteki hükümlerinin büyük bir kısmıyla bugün de uygulanmakta olduğu 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu’ndan söz etmektedir;

“Efendiler! Sağlık mücadelesine gösterdiğiniz ilgi ve ülkede bu yolda elde edilen neticeler bu çalışmanın genişletilmesini gerekli göstermektedir. Bu yıl Umumi Hıfzıssıhha (Sağlığı Koruma) Kanun teklifinin Meclis’e sunumu kararlaştırılmıştır” (Kaynak: 3. Dönem 2. Toplanma Yılını Açarken, 1 Kasım 1928, Atatürk’ün Söylev ve Demeçleri Cilt 1 Sayfa 376).

Atatürk 1929 yılındaki Meclis açılışında da, bugün modern yönetimde izleme ve değerlendirme olarak bilinen kavramla ilgili olarak, geçmiş yıllarda söz verdiği konularda gelinen noktayı açıkladığı aşağıdaki saptamasıyla açıklamaktadır;

“Geçen yıl ülkenin sağlığı önemli bir meseleden rahatsız olmaksızın geçmiştir. Her tür sağlık mücadelesini, imkanlar muvacehesinde hızlı ve geniş bir biçimde takip etmek, başlıca hedeflerden olmaya layıktır” (Kaynak: 3. Dönem 3. Toplanma Yılını Açarken, 1 Kasım 1929, Atatürk’ün Söylev ve Demeçleri Cilt 1 Sayfa 37).

1935 yılına gelindiğinde ise, çevre sağlığının önemini ve bugün sağlık ekosistemine ilişkin “One Health” olarak bilinen kavramın neredeyse en az ve öz ifadesini anlatmaktadır;

“Türk’e ev ve bark olan her yer sağlığın, temizliğin, güzelliğin, muasır medeniyetin emsali olacaktır” (Kaynak: TBMM 5. Dönem 1. Toplanma Yılı Açışı, 1 Kasım 1935, Atatürk’ün Söylev ve Demeçleri Cilt 1 Sayfa 402).

Kapanışta, ölümünden bir yıl kadar önce, TBMM 5. Dönem 3. Toplanma Yılı Açılışı’nda, bir Japon atasözünde de geçen ve hatta son yıllarda çok gündeme gelen “Hekimin akıllısı hastayla değil sağlıklı olanla uğraşır” kavramını vurguladığının altını çizerek bitirmek istiyorum;

“Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığı’nın bu sorun üzerindeki sistemli çalışmaları, Meclis’i memnun edecek nitelikte gelişmektedir. Aynı Bakanlık, kendine verdiğimiz göçmen işlerini de sosyal ve ekonomik politikamıza uygun olarak başarı ile görmektedir. Bakanlığın, “Sağlam ve gürbüz kuşaklar, Türkiye’nin mayasıdır” ilkesini, pek iyi kavrayarak çalışmakta olduğunu övgüye değer bulurum (Kaynak: TBMM 5. Dönem 3. Toplanma Yılı Açışı, 1 Kasım 1937, Atatürk’ün Söylev ve Demeçleri Cilt 1 Sayfa 411).

Atatürk’ün Ölüm Yıldönümü olan 10 Kasım 2026 tarihinde başladığım ve iki bölümden oluşacağını ifade ettiğim Atatürk’ün TBMM Açılış Konuşmaları alıntılarının, bu hafta 1924-1938 yılları arasını hatırlatmaya çalıştım.

Cumhuriyetimizin Kurucusu Mustafa Kemal Atatürk’ü vefatının 88.Yıldönümü’nden bir hafta sonrasında da, diğer başardıklarına ek olarak, sağlıkta planladıkları ve yaptıklarıyla bir kez daha rahmet ve minnetle anıyorum. Ruhu şad olsun.

İLGİLİ HABERLER