Hürriyet Gazetesi Yazarı Noyan Doğan, “Özel hastaneleri özel sağlık sigortası ayakta tutuyor?” başlıklı yazısında Sağlık Bakanlığı’nın yeni açıkladığı Sağlık İstatistiklerini analiz etti. Doğan, yazısında, “Özel sağlık sigortalı sayısındaki artış yüzde 100’lere yakın. Bu da şunu gösteriyor ki, sağlık turizmini dışarıda bırakırsak; özel sağlık kurumlarını, özel sağlık sigortası destekler hale geliyor. Bu da doğru ve sürdürülebilir bir durum değil” tespitini yaptı.
Sağlık Bakanlığı’nın yayınladığı 2024 yılı sağlık istatistikleri özel sağlık kurumları ile özel sağlık sigortaları ile ilgili farklı şeyler anlatıyor. Sağlıkta kamunun ağırlığı artarken, özel sağlık kurumlarının payı azılıyor ve özel sağlık sigortalarının özel hastaneleri finanse etti görülüyor. Hürriyet Gazetesi Yazarı Noyan Doğan, “Özel hastaneleri özel sağlık sigortası ayakta tutuyor” başlıklı yazısında konuya detaylı değindi.
Doğan, yazısında, Sağlık Bakanlığı istatistiklerine göre, sağlıkta kamunun ağırlığının arttığını, özel sağlık kurumlarının ise payının azaldığını belirterek, “Özel sağlık sigortalarının sağlık sistemi içinde neredeyse esamesi okunmuyor. Bu da sağlıkta sürdürülebilirlik endişesi doğuruyor. Rakamları paylaştığımda ne demek isteğim daha iyi anlaşılacak. Önce özel sağlık sigortaları ile ilgili bir bilgi vereyim. Bugün toplamda 9 milyona yaklaşan özel sağlık sigortalısı var” dedi.
Doğan, yazısında, 1 milyardan fazla doktora muayene olunduğunu, bunun yüzde 7.5’inin (79 milyon) özel sağlık kurumlarında yapılan muayenelerden kaynaklandığını, bu kişilerin de özel sağlık sigortalıları olduğunu ifade ederek, şu tespitleri yaptı:
“Muayenelerin yüzde 80’i (832 milyon kişi) kamuda gerçekleşmiş. Her bir kişi, bir yılda, 5.4 kere kamu hastanesine giderken, özel hastaneye başvuru ise 0.8 olmuş. Yani hastanelere başvuruların yüzde 80’i kamu hastanelerine gitmiş.
Hastanede yatan hasta sayısı 13.8 milyon olmuş ve bunların yüzde 60’ı kamu hastanelerinde, yüzde 25’i de özel hastanelerde tedavi görmüş. Aynı dönemde hastanelerde 6.2 milyondan fazla ameliyat gerçekleşmiş; bunun da yüzde 60’ı kamu, yüzde 23’ü özel hastanelerde gerçekleşmiş. Özel hastanelerde yatan ve ameliyat olan hastaların büyük bir çoğunluğu özel sağlık sigortalıları.
MR, ultrason gibi tetkiklerin sayısı 116.6 milyon olmuş. Bunun 88 milyonu (yüzde 75) kamu hastanelerinde, 16.4 milyonu (yüzde 14) özel hastanelerde yapılmış. Hastaneye müracaat eden her bin kişiden özel hastaneler 32.7’sinden MR, 41.4’ünden tomografi, 76.7 kişiden de ultrason istemiş. Kamu hastaneleri ise her bin kişiden 32.7’si MR, 49.2’si tomografi, 28.2’si ultrason çektirmiş. Muhtemelen de özel hastanelerde görüntüleme istenenlerin büyük çoğunluğu özel sağlık sigortalısı.
2024’te toplam sağlık harcaması bir önceki yıla göre yüzde 89.6 artarak 2.3 trilyon TL oldu. Bunun 1.7 trilyonu devlet, 564.9 milyarı da özel sektör sağlık harcaması. Toplam sağlık harcamasının yüzde 76.1’i genel devlet bütçesinden karşılandı. Özelin payı yüzde 23.9 olurken, sigorta şirketlerinin payı ise yüzde 2.8 oldu. Kişi başına sağlık harcaması 27.587 TL olurken, vatandaşın kendi cebinden yaptığı sağlık harcaması ise 442 milyarı geçti.”
Hastane sayısından, doktora muayenede, görüntülemede, hastaneye yatışlarda, ameliyatlarda kamunun payının ciddi arttığını, özelin payının azaldığını ve devletin sağlık harcamasının katlanarak arttığına dikkat çeken Doğan, “Açıkçası, bu sürdürülebilir bir durum değil. İkincisi ve daha önemlisi, son yıllarda özel sağlık sigortalı sayısındaki artış yüzde 100’lere yakın. Bu da şunu gösteriyor ki, sağlık turizmini dışarıda bırakırsak; özel sağlık kurumlarını, özel sağlık sigortası destekler hale geliyor. Bu da doğru ve sürdürülebilir bir durum değil. Şunu da belirtmekte fayda var. Özel sağlık sigortalı sayısı daha artacak gözüküyor ama özel sektörün sağlığa yatırımı aynı hızda ve oranda artmıyor. Bu da ileride özel sağlık sigortalılarını sıkıntıya düşürecek bir durum gibi gözüküyor” dedi.
Noyan Doğan, yazısından yapılması gerekenleri de şöyle sıraladı: “Öncelikle Sağlık Bakanlığı, sigorta sektörü, özel hastaneler bir araya gelip; özel sağlık sigortalarını sisteme entegre edip, hem sağlıkta sürdürülebilirliği sağlamak hem kamunun üzerindeki yükü azaltmak hem de özel sağlık kurumlarının yatırımlarını artırma konusunda yol haritasını acil belirlemesi gerekiyor. Bu ortamı yaratacak olan da Sağlık Bakanlığı. Ayrıca önce üniversite hastanelerinin özel sağlık sigortasına yani tamamlayıcı sağlık sigortasına, ardından da şehir hastanelerinin yine tamamlayıcı sağlık sigortasına açılması gerekiyor. Yoksa bugünkü sağlık ekosistemi bir yerlerde tıkanacak.”
