Dünya ticaret akışının önemli bir bölümün gerçekleştiği Kızıldeniz’de son dönemde yaşanan ticari gemilere saldırılar, sigortalama alanında risklerin büyük ölçüde artmasına neden oldu.
Avrupa Birliği (AB) Komisyonu’na göre, dünya ticaret akışının yüzde 12 ile 15’i ve küresel konteyner trafiğinin yüzde 25 ile 30’u Kızıldeniz’den geçiyor. Her gün 50’in üzerinde gemi Süveyş Kanalı’ndan geçerek milyarlarca dolarlık malı Kuzey Avrupa, Akdeniz, Asya ve Kuzey Amerika’nın doğu kıyılarındaki limanlara taşıyor.
Yemen’deki Husilerin saldırıları sonucu uluslararası taşımacılık şirketleri rotayı Babu’l Mendeb Boğazı’ndan Ümit Burnu’na çevirdi. Bu rota değişikliği yolculuğu, 7 ila 10 gün uzatıyor. Deniz ticaretinin önemli bir güzergâhı olan Kızıldeniz’de yaşanan saldırılar sonrasında MarineTraffic verilerine göre, Aralık 2023’te Kızıldeniz’den geçen konteyner gemilerinin sayısı Aralık 2022’deki gemi sayısına göre yüzde 25 azaldı. Hatta büyük bir İngiliz Enerji şirketi Kızıldeniz’deki tüm tanker trafiğini durduracağını bildirdi. Bu karar çoğunlukla mal taşımacılığını etkileyen sorunun enerji sevkiyatlarını da kapsayacak şekilde genişleyebileceği endişesine yol açmaktadır.
SİGORTA FİYATLARINDA DALGALANMA
Küresel ticaretin yüzde 12’sinin gerçekleştiği Kızıldeniz’de yaşanan kriz, yakıttan tüketim mallarına geniş bir alanda fiyat artışlarına neden olabilir. Hem küresel deniz ticaretinin yoğun olduğu Kızıldeniz’i kullananların aldığı risk hem de Ümit Burnu’na yönelerek deniz sefer sürelerinin uzaması gemi sigortalarının önemini oldukça arttırdı. Küresel ekonomiyi derinden etkileyen gelişmeler, sigortacılık sektörünü de oluşan riskler sebebiyle ilgilendiriyor. Londra deniz sigortası piyasası, geçtiğimiz günlerde Kızıldeniz’de yüksek riskli kabul ettiği bölgeyi genişleterek gemilerin ödediği primleri arttırdı.
Aon Türkiye’nin Eş-CEO’su Ferhan Özay, sigortacıların Kızıldeniz ile ilgili savaş risklerine ilişkin olarak iptal bildiriminde bulunacaklarının ve risk kabul kriterlerinde önemli değişikliklere gideceklerinin tahmin edildiğini belirterek, “Örneğin P&I Kulüpleri çok kısa bir süre içerisinde Kızıldeniz ile ilgili P&I savaş risklerine ilişkin iptal bildirimlerini yayınlayacaklardır. Tekne Harp teminata açısında ise Kızıldeniz’deki fiyatlar, Husi saldırılarının ayrım gözetmeyen ve düzensiz doğası nedeniyle son 8-10 hafta içinde önemli bir dalgalanma yaşamıştır. Kızıldeniz’de sigorta maliyetlerinin çok yükseldiğini gördük, ancak maliyetler dengelenmeye başlamaktadır” şeklinde konuştu.
