Acentelerin sigorta pazarındaki payı yüzde 60’larla yüksek gözükse de 10 yıl öncesi ile mukayese edildiğinde durum pek de parlak gözükmüyor. Acentelerin, 10 yılda yüzde 15’e yakın pazar kaybı yaşadığı görülüyor. Brokerlerin payı ise 10 yılda yüzde 40’ın üzerinde artmış durumda. Branş bazında incelendiğinde ise 10 yılda 9 branşta acentelerin pazardaki payları erimiş ki, bu branşlar sigorta sektörünün lokomotif branşları. Şu bir gerçek ki, her geçen sene sigorta pazarında acente, banka, broker dengesi değişiyor.
SİGORTA GAZETESİ/ÖZEL HABER
Sigorta pazarında acente ve bankaların payı azalırken brokerlerin payı ise artıyor. Türkiye Sigorta Birliği’nin açıkladığı 2023 yılı verilerine göre hayat ve hayat dışı toplam 485.9 milyar TL’lik prim üretiminin 264.3 milyar TL’sini acenteler, 100.4 milyar TL’sini bankalar, 70.4 milyar TL’sini ise brokerler üretti. Hayat dışı 429.2 milyar TL’lik toplam prim üretiminin ise 257.5 milyar TL’si acentelerden, 59.5 milyar TL’si bankalardan, 70 milyar TL’si de brokerlerden kaynaklandı. Geçen yıl toplam 56.6 milyar TL’lik hayat üretiminin ise 6.8 milyar TL’sini acenteler, 40.9 milyar TL’sini bankalar, 361.9 milyon TL’sini de brokerler üretti.
Bu üretime göre de 2023 yılında hayat dışı sigortalarda acentelerin payı yüzde 60 olurken, sigorta pazarından bankalar yüzde 13,9, brokerler ise yüzde 16,3 pay aldı. Genel sektör toplamına bakıldığında ise geçen yıl hayat ve hayat dışı branşlar olmak üzere acentelerin payı yüzde 54, bankaların payı yüzde 20,7, brokerlerin payı ise yüzde 14,5 oldu. Bankaların payının yüksek olmasının nedeni ise kredili hayat sigortalarından kaynaklandı ki, bankaların geçen sene hayat sigortalarındaki payı yüzde 72,3 olarak gerçekleşti.
ACENTELER 10 YILDA %15 PAZAR KAYBETTİ
Bu rakamlar halen acentelerin sigorta pazarındaki payının yüzde 60’larla yüksek olduğunu gösterse de 10 yıl öncesi ile mukayese edildiğinde durum pek de parlak gözükmüyor.
10 yıl öncesinde acentelerin hayat dışı sigortalardaki payı yüzde 69’a yakınken, bugün yüzde 60’lara gerilemiş durumda. Bu da 10 yılda yüzde 15’e yakın bir pazar kaybı anlamına geliyor. Bankaların hayat dışı branşlardaki payı 10 yılda aynı kalırken, brokerlerin payı ise 10 yılda yüzde 40’ın üzerinde artarak, 2023 yılında yüzde 16,3’e çıkmış. 2013 yılında ise hayat dışı branşlarda brokerlerin payı yüzde 12’ydi.
Branş bazında incelendiğinde ise 10 yılda 9 branşta acentelerin pazardaki payları erimiş ki, bu branşlar sigorta sektörünün lokomotif branşları. Mesela, 2013 yılında acentelerin kasko pazarındaki payı yüzde 86’ya yakınken, bugün yüzde 80’e gerilemiş. Yani acenteler kasko pazarından 10 yılda yüzde 6,19 pay kaybetmiş. Bu rakam küçük gibi gelebilir ama 10 yılda araç sayısındaki artış hesaba katıldığında acentelerin paylarını artırmaları gerekirken, aksine düşürdükleri görülüyor. Buna karşılık bankalar ve brokerler kasko pazarındaki paylarını artırmışlar. Bankalardaki artış yüzde 23 olurken, brokerlerde yüzde 45’e yakın artış olmuş.
YANGINDA BROKERLERİN PAYI YÜZDE 52 ARTTI
Trafik sigortasına bakıldığında ise 10 yıl önce acentelerin trafik sigortasındaki payı neredeyse yüzde 95’lerdeyken, bugün yüzde 78’lere gerilemiş ki, bu da yüzde 20’lik bir pazar kaybı anlamına geliyor. Buna karşılık aynı dönemde bankalar, trafik sigortasındaki pazar paylarını yüzde 70, brokerler ise yüzde 77 artırmış.
Yine sektörün lokomotif branşlarından yangın sigortalarında ise 10 yıl önce acentelerin payı yüzde 50’lere yakınken, bugün payları yüzde 42’lere gerilemiş. Buna karşılık brokerlerin yangın sigortalarındaki payı artmış. 10 yıl önce brokerler yangın pazarından yüzde 16 pay alırken, 2023 yılında bu oran yüzde 24,5’e çıkmış; bu da yüzde 52’lik bir pazar artışı anlamına geliyor.
ACENTELERİN SAĞLIKTAKİ PAYI ARTIYOR
10 yıllık gelişime bakıldığından ilginç gelişmenin yaşandığı branşlardan biri de kaza sigortaları. Bu branşta hem acenteler hem brokerler ciddi pazar kaybı yaşamışlar. Acentelerin kaza sigortalarındaki payı 10 yıl önce yüzde 48’lerdeyken, bugün yüzde 25’lere gerilemiş. Buna karşın bankaların ise kaza sigortalarındaki payı ciddi artırmış. 10 yıl önce bu branştaki payı yüzde 45’lerdeyken, bugün yüzde 69 artışla yüzde 51’e çıkmış durumda.
Peki, 10 yılda acentelerin payını artırdığı branş var mı? Var; sağlık sigortaları. 2013 yılında acentelerin sağlık branşındaki payları yüzde 44’lerdeyken, 2023 yılında bu pay yüzde 25 artışla, yüzde 56,1’e çıkmış. Daha açık bir anlatımla sağlık sigortalarının yüzde 51’i acenteler kanalıyla üretiliyor.
YÜZDE 78’LERDEN, YÜZDE 60’LARA GELİNDİ
Bu tablo acentelerin sigorta pazarındaki paylarının azaldığını gösteriyor. Bu veriler son 10 yıllık veriler. Daha da eskiye gidildiğinde acentelerin sigorta pazarındaki payları yüzde 78’lerdeydi ve sigorta pazarını acenteler domine ederdi. Bugün ise payları yüzde 60’lara gerilemiş durumda ve artık bankalar ve brokerler de sigorta pazarından ciddi pay alıyor. İki kesimin pazardaki paylarını topladığınızda yüzde 30’lara çıkıyor.
Acentelerin yüzde 60’lık payının kaynağı ise trafik (yüzde 78,5 pay) ve kaskodan (yüzde 80,8 pay) geliyor. Yani, oto branşlarından. Yangın gibi, nakliyat gibi, sorumluluk gibi branşlarda ise acentelerin gözler görülür pazar payı kaybettiği ortaya çıkıyor. Buna karşılık brokerlerin yangın, genel sorumluluk, nakliyat, finansal kayıplar branşlarında ağırlığı artıyor.
