Hürriyet Gazetesi Yazarı Noyan Doğan, bugünkü yazısında, sigorta uyuşmazlıklarında zorunlu arabulucu uygulamasına değindi. Doğan, Adalet Bakanlığının, sigorta uyuşmazlıklarına yönelik yeni düzenleme hazırladığını belirterek, yeni düzenlemenin detaylarını anlattı.
Hürriyet Gazetesi Yazarı Noyan Doğan, bugünkü yazısında son günlerin tartışmalı konusu olan, sigorta uyuşmazlıklarında zorunlu arabulucu uygulamasına değindi. Doğan, ‘Sigorta uyuşmazlıklarına zorunlu arabulucu uygulaması geliyor’ başlıklı yazısında, Adalet Bakanlığının, sigorta uyuşmazlıklarına yönelik yeni düzenleme hazırladığını belirterek, “Sigortalı ile sigorta şirketi tazminat konusunda anlaşamazsa önce arabuluculuk sistemine başvurulacak, yine de anlaşılamazsa Sigorta Tahkim Komisyonuna başvuru yapılacak. Özetle, sigorta uyuşmazlıklarına zorunlu arabuluculuk uygulaması geliyor” dedi.
Bu duruma, Sigorta Tahkim Komisyonuna bağlı sigorta hakemlerinin şiddetle itiraz ettiğini, bu konuda bir süredir hararetli tartışmaların sürdüğünü vurgulayan Doğan, yazısından şunları söyledi:
“Önce, mevcut uygulamaya kısaca değineyim. Özellikle trafik sigortası tazminatlarında vatandaş, sigorta şirketi ile anlaşamazsa, önce zorunlu olarak sigorta şirketine başvuruyor, sigorta şirketinden 15 gün içinde cevap alamazsa; ya Sigorta Tahkim Komisyonuna başvuruyor ya da mahkemede dava yoluna gidiyor. Genellikle de vatandaşlar, mahkemelere göre süre kısalığı ve dava masraflarına nazaran daha uygun fiyatlı olması nedeniyle Tahkim Komisyonunu tercih ediyor.”
SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU NE OLACAK?
Noyan Doğan, köşe yazısında, Sigorta Tahkim Komisyonuna da değinerek, bu konuda şunları yazdı:
“Bundan 16 yıl önce, sigortalı ile sigorta şirketi arasındaki uyuşmazlıkların pratik ve kısa sürede çözümü için Sigorta Tahkim Komisyonu faaliyete geçti ve sigorta şirketi ile anlaşamayan sigortalılara mahkemelerin dışında ikinci bir alternatif imkan tanındı. Bu kapsamda da vatandaş, hasarının ödenmemesi ya da eksik ödenmesi konusunda sigorta şirketi ile anlaşamazsa Tahkim Komisyonu’na başvuruyor. Komisyondaki sigorta hakemleri başvuruyu inceliyor; ya sigorta şirketini ya da sigortalıyı haklı buluyor.
Bu açıdan değerlendirildiğinde Sigorta Tahkim Komisyonunun kuruluş amacı, işleyiş yapılanması çok doğruydu. Ancak aradan geçen 16 yılda işler değişti. Özellikle de son birkaç yılda Tahkimin verdiği kararlar sigorta şirketleri tarafından eleştirilere konu oldu, hakemler ve Komisyona yönelik davalar açıldı.”
SORUN TRAFİK SİGORTASI KAYNAKLI
2024’te, 615 binden fazla kişinin Tahkim Komisyonuna başvurduğuna, bu başvuruların 580 bine yakınının trafik sigortasına yönelik anlaşmazlıklardan kaynaklandığına dikkat çeken Doğan, yazısında şu tespitleri yaptı:
“Bunun da 327 binden fazlası değer kaybı tazminatı (kaza sonrası kusursuz olup da hasar gören araçlarda oluşan değer kaybı) taleplerinden kaynaklanmış. Özetle, Tahkime yapılan başvuruların yüzde 94’ü trafik sigortasından, bunun da yüzde 57’si değer kaybı tazminatlarından oluşmuş. Yani Tahkim Komisyonu ağırlıklı araçlardaki değer kaybı tazminatlarına bakar olmuş.
Bu kötü bir şey mi? Değil, ancak, değer kaybı tazminatında şöyle bir sorun var; o da, tazminatın standart bir hesaplama yönteminin olmaması ve farklı farklı tazminatların ortaya çıkması. Bu nedenle sigorta şirketi ile vatandaş değer kaybı tazminatında bir türlü anlaşamıyor; anlaşamayınca da vatandaş Tahkim Komisyonuna başvuruyor. Sigorta şirketleri ise uzun yıllardır değer kaybı tazminatının maliyetlerini artırdıklarından, primini almadıkları, hesaplama standardı bile olmayan değer kaybı için çok yüksek bedeller ödediklerinden şikayet ediyor.”
YENİ DÜZENLEME İLE SİSTEM NASIL İŞLEYECEK?
Doğan, yazısında, yeni düzenlemenin nasıl olacağından da bahsederek, şu bilgileri verdi:
“Anlaşılan o ki, bu duruma Adalet Bakanlığı müdahale etti ve sigorta uyuşmazlıklarına yönelik yeni düzenleme hazırlığına girdi. Bildiğim kadarıyla düzenlemenin detaylarını paylaşayım. Sigorta şirketi ile anlaşamayan vatandaş, bugünkü uygulamada olduğu gibi önce sigorta şirketine başvuracak. Sigorta şirketi vatandaşın başvurusuna 15 gün içinde cevap vermez ya da verdiği cevap vatandaşı tatmin etmezse; vatandaş, bu sefer Sigorta Tahkim Komisyonu’na değil arabulucuya müracaat edecek. Arabuluculuk ücretini ise sigorta şirketi karşılayacak. Eğer, arabulucu ile de sorun çözülemezse; vatandaş o zaman, Tahkim Komisyonu’na başvuracak. Vatandaş, arabulucuya gitmeden, Tahkim Komisyonuna başvurursa, başvurusu reddedilecek.
İşte, bu duruma sigorta hakemleri itiraz ediyor. Ne diyorlar? Özetle, Tahkimin yargıya alternatif çözüm yolu olarak kurulduğunu, yeni getirilmek istenen uygulama ile başka bir alternatif çözüm yolu yaratılmaya çalışıldığını, üstelik zorunlu tutulduğunu savunuyorlar. Ayrıca yeni sistemin vatandaşın tazminata erişimini zorlaştıracağını ve sigorta şirketlerinin daha fazla maliyetle karşı karşıya kalacaklarını iddia ediyorlar. Bu itirazların, kendilerine göre haklılık payı var.
Bana göre, sigorta uyuşmazlıklarında alternatif modeller geliştirmek yanlış değil. Önemli olan vatandaşa maliyeti düşük ve hakkettiğini verebilecek ama aynı zamanda sigorta şirketlerine de uçuk kaçık maliyetler yüklemeyecek sistemler olmasıdır. Yeni uygulama çözüm olur mu, göreceğiz. Bilenler, bilir; yıllardır Sigorta Tahkim Komisyonunun işleyişinin yeniden ele alınması gerektiğini savunan biriyim. Bana göre acilen yapılması gereken bir şey daha var; o da, değer kaybı denen garabet işe bir çözüm bulunması, böyle devam edecekse de hesaplama yöntemine standart getirilmesi, bunun da kanun yoluyla olması. Yoksa sigorta şirketleri primini almadıkları, hesabını yapamadıkları tazminatı ödemeye devam ederler.”
