2025 Küresel Özel Emeklilik Forumu’nda konuşan SEDDK Başkan Yardımcısı Hande Hatun Kurtulan, 22 yıllık deneyimin ardından, emeklilik sisteminin, dayanıklılığını ve güvenilirliğini kanıtladığını, bir sonraki büyük reform projesi olan Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi’ne (TES) hazır olduğunu söyledi.
Editör: AYTAÇ NALLAR
SEDDK Başkan Yardımcısı Hande Hatun Kurtulan, emeklilik sisteminin, Tamamlayıcı Emeklilik Sistemine (TES) hazır olduğunu, TES ile en kritik zorluklarından biri olan nüfusun yaşlanmasıyla başa çıkabilecek sürdürülebilir ve uzun vadeli bir emeklilik modeli oluşturmanın amaçlandığını söyledi.
OECD, Uluslararası Emeklilik Denetçileri Örgütü (IOPS), Sigorta ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK) ve Emeklilik Gözetim Merkezi (EGM) ortaklaşa İstanbul’da düzenlenen 2025 Küresel Özel Emeklilik Forumu’nda konuşan Hande Hatun Kurtulan, bireysel emeklilik sistemi ve tamamlayıcı emeklilik sistemi hakkında açıklamalarda bulundu.
Kurtulan, BES’in, kamu emeklilik sistemini tamamlayan ikinci ve üçüncü bir ayak olarak tasarlandığını, bireylerin düzenli olarak tasarruf etmelerine ve emeklilik fonları aracılığıyla yatırım yapmalarına olanak tanıdığını belirterek, “Katılımı teşvik etmek amacıyla, asgari ücrete bağlı bir üst sınırla birlikte bir hak kazanma mekanizması kapsamında, devlet bireysel ödemelere ek olarak yüzde 30 katkı sağlar” dedi.
18 MİLYON KATILIMCI SİSTEME DAHİL OLDU
2013 sonu itibarıyla BES katılımcı sayısının 4 milyona ulaşarak nüfusun yüzde 5,4’üne ulaştığını, katılımı daha da artırmak için 2013 yılında hayata geçen devlet katkısı uygulamasının hem katılımı hem de tasarrufları önemli ölçüde artırdığını ifade eden Kurtulan, “Sonuç olarak, katılımcı sayısı 2022 yılına kadar istikrarlı bir şekilde artarak 14,5 milyona ulaştı. Aynı yılın ilerleyen dönemlerinde, devlet katkı oranını yüzde 25’ten yüzde 30’a çıkardık ve bugün yaklaşık 18 milyon katılımcı ve çalışan sisteme dahil oldu” dedi.
Kurtulan, Otomatik Katılım Sisteminin 2017 yılında hayata geçirildiğini ve çalışanların işverenleri aracılığıyla sisteme katıldığını vurgulayarak, şunları söyledi:
“Sistem 3,4 milyon çalışanla başladı ve şu anda 7,7 milyon katılımcıya ulaştı. 2021 yılında, 18 yaşın altındaki vatandaşların sisteme katılmasına olanak tanıyan bir reform daha gerçekleştirildi ve bu da tasarruf alışkanlıklarının ve finansal okuryazarlığın erken yaşlardan itibaren aşılanmasına yardımcı oldu. Doğal olarak, böylesine büyük bir ekosistem küresel değişimlerden ve demografik değişimlerden etkilenmeden kalamaz. Bu nedenle, sistemin güncel ihtiyaçlara uygun olarak gelişmesini sağlamak için paydaşlarımızla sürekli çalışıyoruz.”
BİR SONRAKİ REFORM TAMAMLAYICI EMEKLİLİK
22 yıllık deneyimin ardından, emeklilik sisteminin, dayanıklılığını ve güvenilirliğini kanıtladığını, bir sonraki büyük reform projesi olan Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi’ne (TES) hazır olduğunu kaydeden Hande Hatun Kurtulan, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Bu reform, çağımızın en kritik zorluklarından biri olan nüfusun yaşlanmasıyla başa çıkabilecek sürdürülebilir ve uzun vadeli bir emeklilik modeli oluşturmayı amaçlıyor. Bu reform, gelecekteki mali baskıların yönetilmesine yardımcı olurken, vatandaşlarımızın emeklilik yıllarındaki refahını artırmayı da hedefliyor. Kavramsal TES yapısı kapsamında, hem işverenler hem de devlet, çalışanların hesaplarına doğrudan katkıda bulunacak ve kamu, özel, sektör, çalışanlar dahil olmak üzere tüm paydaşlar arasında adil, dengeli ve paylaşımlı bir sorumluluk sistemi oluşturacak. Önümüzdeki yıllarda katılımcı sayısının 20 milyonu aşmasını ve toplam fon büyüklüğünün GSYİH’nın yaklaşık yüzde 10’una ulaşmasını bekliyoruz. Bu genişlemenin bireysel refahı artıracağına, tasarruf davranışlarını güçlendireceğine ve makroekonomik istikrara katkıda bulunacağına inanıyoruz.”
EMEKLİLERİN ÇOĞU TOPLU ÇEKİMİ TERCİH EDİYOR
TES’te zorluklar olacağına da dikkat çeken Kurtulan, bu konuda da şunları söyledi:
“Bunların en önemlisi istikrarlı tahsilat oranlarının korunması ve tutarlı katkıların sağlanması olacak. Bir diğer önceliğimiz de emeklilerin birikimlerini sistem içinde tutmalarına ve daha güvenli ve müreffeh bir emeklilik geçirmelerine yardımcı olacak yıllık gelir sigortası ürünlerini tanıtmaktır. Şu anda, emekliliğe ulaşan katılımcılar birikimlerini toplu olarak, programlı çekimler yoluyla veya düzenli ödemeler sağlayan bir yıllık gelir sigortası planı satın alarak çekmeyi tercih edebilirler. Ancak sistemimizdeki emeklilerin çoğunluğu toplu çekimleri tercih ediyor. Yıllık gelir sigortası ürünlerinin, tasarrufları ekonomide tutarken uzun vadeli gelir güvenliğini sağlamada kritik bir rol oynayabileceğine inanıyoruz. Vizyonumuz açık. Bireyleri emekliliklerinde korumakla kalmayıp aynı zamanda ülkenin uzun vadeli ekonomik istikrarına da katkıda bulunan sürdürülebilir, kapsayıcı ve geleceğe dönük bir emeklilik sistemi oluşturmak” şeklinde konuştu.
