Dünyanın büyük sigorta devleri, iklim değişikliği nedeniyle yaşanan afetlerde, alınan primlerin artık ödenen tazminatları karşılamamasını ve buna karşı nasıl bir önlem alınacağını tartışıyor. Örneğin, ABD sigorta piyasası, 2020’de, 58 milyar dolar yangın ve doğal afet primi alırken, aynı yıl içinde 59 milyar dolar ödedi. Uzmanlar, artık bu durumun sürdürülemez olduğunu konuşuyor. Peki, Türk sigorta pazarında durum ne? Türk sigorta şirketleri daha mı şanslı?
Yazan: Oben ÜNÜVAR
Dünya sigortacıları iklim değişikliğinin neden olduğu doğal afetlerle mücadele ederken, akıllara “Türki sigorta sektörü bu konuda daha mı şanslı?” sorusu geliyor. Peki, neden böyle bir soru gündeme geldi?
Şu sıralar dünyanın büyük sigorta devleri, iklim değişikliği nedeniyle yaşanan afetlerde, alınan primlerin artık ödenen tazminatları karşılamamasını ve buna karşı nasıl bir önlem alınması gerektiğini tartışıyor. Geçen yıl ABD’de şiddetli hava ve yangın olaylarının düzenli olması, ABD doğal afet ve yangın sigortası pazarının 2020’de aldığı primlerden daha fazla tazminat ödemesine yol açtı. Yakın zamanda yayınlanan BM Hükümetlerarası Panelinde, orman yangınları şiddetlenmeye devam ederken İklim Değişikliği (IPCC) raporunda, artan aşırı sıcak hava dalgaları, kuraklıklar ve sel baskınlarının önümüzdeki 10 yılda aynı şiddette devam edeceği ortaya kondu.
Artan Sigorta Tazminat Ödemeleri Sürdürülemez
Veri analiz şirketi GlobalData Plc., bu durumu ‘insanlık için kırmızı kod’ olarak nitelendiriyor ve GlobalData, artan sigorta tazminat ödemelerinin mevcut eğiliminin sürdürülemez bir düzeyde devam edeceğine dikkat çekiyor.
GlobalData’nın son raporu, İklim Değişikliği ve Sigorta Pazarına Etkisi Araştırması, ABD sigorta piyasasının 2020’de 58 milyar dolar yangın ve doğal afet primi alırken, aynı yıl içinde 59 milyar dolar ödediğini ortaya koyuyor.
ABD, hem alınan primler hem de ödenen hasarlar için halihazırda dünyanın en büyük doğal afet ve yangın sigortası pazarı olduğundan, sigortalılar, gelecek 10 yılda hasarlarda beklenen artışları karşılamak için sürekli artan primlere ayak uyduramayabilirler.
Şiddetli Hava Olayları Karşısında Değişiklik Kaçınılmaz
Uzmanlar, özellikle riskli bölgelerde sigorta yapılıp yapılmayacağı konusunun endişeye neden olacağını belirterek, sigortalanmama durumunda konut sahiplerinin riski kendilerinin üstleneceği ve bunun da konutların değerinde düşüşe neden olacağını vurguluyorlar. Uzmanlar, iklim değişikliğinin artık bir sigorta şirketinin genel stratejisinin önemli bir parçası olduğuna da değinerek, “Başlangıçta olumlu bir kurumsal sosyal sorumluluk olarak görülmüş olabilir ancak dünya çapında şiddetli hava olaylarının giderek artan doğası, değişiklik yapmanın sigorta endüstrisinde ne kadar önemli olduğunu vurgulamaktadır” diyor.
Uzmanlar, iklim değişikliği ile ilgili sigortaya artan ihtiyacın, sigorta endüstrisi için büyük bir zorluk olduğuna da işaret ederek, “Çünkü şiddetli hava olaylarının artması daha fazla tazminat talebine yol açacaktır ve bu artan riski karşılamak için gereken prim seviyelerini yetersiz hale getirecektir” diyor.
Türk Sigorta Pazarında Durum Ne?
Peki, Türk sigorta sektöründe durum nedir? Afetlere karşı sigortalanma oranı düşük olduğu için, Türk sigorta şirketlerinin, alınan primlerden daha fazla tazminat ödeme gibi bir sorunu da bulunmuyor. Çünkü, Türkiye’de, her 4 konuttan 3’ü sigortasız, her 4 araçtan 3’ü kaskosuz… Büyük sanayi tesisleri ve ticari işletmelerin çoğunluğu sigortalı ama küçük işletmeler ile esnaf dediğimiz işletmelerin yüzde 80’i, KOBİ’lerin ise yüzde 60’ı sigortasız. Hal böyle olunca da sigorta şirketlerinin afetlerde ödediği tazminatlar da düşük oluyor.
Her 100 Liralık Primin 45 Lirasını Hasar Olarak Ödediler
Türk sigorta pazarının rakamlarına bakıldığında da bu durum net bir şekilde görülüyor. 2020 yılında, afet sigortalarına konu olan yangın ve doğal afet sigorta branşında sigorta şirketleri 10.5 milyar lira prim toplamış, bunun karşılığında da geçen yıl 2.9 milyar lira hasar ödemiş. Buna, 4.6 milyar liralık muallak hasar karşılığını da eklersek yangın ve afet sigortalarının sigorta şirketlerine hasar maliyeti 7.5 milyar lira olmuş. Buna göre de geçen sene yangın ve doğal afet sigortalarında hasar prim oranı yüzde 45 olarak gerçekleşmiş. Yani, sigorta şirketleri aldıkları her 100 liralık primin 45 lirasını hasar olarak ödemişler. Ve 2020’de sigorta şirketleri yangın ve doğal afet sigortalarında 1 milyar liraya yakın da teknik kar elde etmişler.
Türk Sigorta Şirketleri Daha Mı Şanslı?
Daha açık bir anlatımla, afetler nedeniyle dünyada sigorta şirketleri zor günler geçirirken, topladıkları primler, sayıları artan afetler nedeniyle artık tazminat ödemeye yetmezken ve ‘sigorta yapsak mı, yapmasak mı?’ diye düşünür, yeni politikalar geliştirmeyi planlarken; Türki sigorta pazarında yangın ve afet sigortaları karlı branşlar arasında yer alıyor. Haklı olarak da bu durum, dünya ile mukayese edildiğinde, afetler karşısında Türk sigorta şirketleri daha mı şanslı sorusunu akıllara getiriyor.
Aslında sorunun cevabı net; sigorta bilinci yaygın olmadığı ve buna bağlı olarak sigortalanma oranı düşük olduğu için Türk sigorta şirketleri daha şanslı. Tabi, buna şans denirse!
10 Ülkede Doğal Afet ve Yangın Sigortası Primleri
