Hürriyet Yazarı Noyan Doğan, fon piyasasında yaşanan krizin emeklilik yatırım fonlarına etkisini yazdı. Doğan, yazısında, sermaye piyasalarında yaşanan dalgalanmaların emeklilik fonlarına etkisi olmayacağına değinerek, aksine yaşananların emeklilik fonlarının ve BES’in ne kadar güvenli liman olduğunu gösterdiğini belirtti.
Hürriyet Yazarı Noyan Doğan, fon piyasasında yaşanan krizin emeklilik yatırım fonlarına etkisini yazdı. Piyasalarda yaşanan gelişmeler sonrası, gözlerin, 18 milyona yakın kişinin tasarruflarının değerlendirildiği emeklilik fonlarına ve BES’e çevrildiğini belirten Doğan, emeklilik fonlarının kurucusu emeklilik şirketleri olsa da 18 milyon BES katılımcısının tasarruflarını portföy yönetim şirketlerinin yönettiğine dikkat çekti.
Doğan, yazısında, sermaye piyasalarında yaşananlarda adı geçen ve yöneticileri hakkında soruşturma açılan portföy yönetim şirketlerinden çoğunluğunun geçen bir yıl içinde sigorta sektörüne de şirket alımı yaparak, girmek istediklerini ifade ederek, “Ama başaramadılar. Öyle ki, her yola başvurdular, her türlü bedeli ödemeye de razıydılar ama giremediler. Çünkü Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK), sektöre girmelerine izin vermedi” dedi.
Piyasalarda yaşananların emeklilik fonlarını etkileyip etkilemeyeceği konusunu analiz eden Doğan, “Fonları işleme kapatılan 7 portföy yönetim şirketi içinden sadece Atlas Portföy, bir emeklilik yatırım fonunun yönetimini gerçekleştiriyor ki, bunun hacmi de çok küçük. Bunun dışında bu 6 portföy yönetim şirketinin emeklilik fonları ile ilişkisi bulunmuyor. Emeklilik fonlarının neredeyse tamamına yakınını bankaların sahibi olduğu portföy yönetim şirketleri yönetiyor. Şöyle ki, toplam 400 emeklilik fonunun sadece 16’sını bankaların dışındaki portföy yönetim şirketleri yönetiyor” dedi.
Doğan, yazısında, sermaye piyasalarında yaşanan dalgalanmaların emeklilik fonlarına etkisi olmayacağına değinerek, aksine yaşananların emeklilik fonlarının ve BES’in ne kadar güvenli liman olduğunu gösterdiğini belirtti. Noyan Doğan, yazısında, yaşanan gelişmelerin neden emeklilik fonlarını etkilemeyeceğini şöyle anlattı:
Emeklilik fonları, kişilerin emekliliğine yönelik tasarruflarının değerlendirildiği uzun vadeli fonlar olduğu için diğer fonlara kıyasla denetim ve sıkılaştırıcı önlemler daha fazla.
Emeklilik fonlarında başta, SEDDK ve Emeklilik Gözetim Merkezi (EGM) olmak üzere; SPK ve fon varlıklarının saklandığı Takasbank olmak üzere çoklu denetim sistemi bulunuyor.
Emeklilik fonlarını diğer fonlardan ayıran bir başka özellik ise işin içinde Emeklilik Gözetim Merkezi’nin olması. EGM, dijital teknoloji üssü ve her aşamada fonların gözetimini sağlıyor.
Daha da önemlisi, geçen hafta sermaye piyasalarında yaşananların benzerinin emeklilik fonlarında yaşanmaması için çok önceden SEDDK ve EGM tarafından Fon Gözetim Platformu devreye sokuldu. Platform; emeklilik yatırım fonlarına ilişkin fon operasyonlarında ortaya çıkabilecek hata, ihmal ve suistimaller ile olağan dışı, şüpheli işlemlerin mümkün olduğunca erken aşamada tespit edilmesi ve önlenmesini sağlıyor. Böylelikle hem BES katılımcılarının hem de kamunun olası zararının önüne geçiliyor.
Fon Gözetim Platformu nasıl çalışıyor? Platformda; SEDDK, EGM, Takasbank, Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK), BIST-100 dahil birçok finansal kuruluş ile entegre ve veri paylaşımı yapılıyor. Bu sayede fonlara, portföy varlıklarına, saklama ve piyasa işlemlerine ilişkin farklı kaynaklardaki veriler birbiriyle ilişkilendiriliyor, çapraz kontrollere tabi tutuluyor. Böylece olağan dışı durumlar, suistimaller, olası riskler tespit ediliyor. Bu sistemi detaylı anlatmamın nedeni hem emeklilik fonlarının güvenilirliğini hem de diğer fonlar için de benzeri yapının kurulabileceğini göstermek. İstenirse yapılıyor.
