Dünya, şimdi ile 2027 arasında fiziksel varlıklara yaşamda bir kez görülen bir sermaye harcaması dalgası görecek. Bu yatırım artışı yaklaşık 130 trilyon dolar tutarında. Bu da kritik altyapıyı karbondan arındırmak ve yenilemek için projelere akacak. Ancak çok az kuruluş bu sermaye akışını talep ettiği hız ve verimlilikle karşılamaya hazır.
McKinsey&Company, “21. Yüzyılın İlk Büyük Yatırım Dalgası Geliyor. Sermaye Stratejiniz Hazır mı?” başlıklı bir makale yayınladı. Makaleye göre, sabit varlıklara yapılan yatırım artışı, zaten gergin olan tedarik zincirlerini ve proje teslim sistemlerini baskı altına alacak. Sermaye stratejilerini hızlı ve ilk olarak değiştiren CEO’lar rekabet avantajı kazanabilir. Makalede özetle şu tespitlere yer veriliyor.
130 trilyon dolar büyüklükteki bir yatırımı teslim etmek artık yalnızca BT veya mühendislik uzmanlarının işi değildir. Uçtan uca sermaye harcama projelerinin sorumluluğunun doğrudan CEO ve C-suite liderlerinin alanına geçmesi gerekebilir. On yıllardır, sermaye projesi liderleri, nükleer santral, petrol rafinerisi veya boru hattı gibi bireysel yatırımları optimize etmeye çalışan uygulamalara güvendiler. Maliyet aşımları ortalama projede 1,2 milyar dolara yaklaşıyor -ilk bütçenin yüzde 79’u- ve gecikmeler altı ay ile iki yıl arasında değişiyor.
Bu yaklaşım, benzer proje gruplarının (rüzgar çiftlikleri ve güneş parkları gibi) uzun bir süre boyunca tekrar tekrar sunulduğu ve geçmişte olduğundan çok daha iyi performans gerektirdiği yeni karbondan arındırma ve sürdürülebilirlik yatırımları için işe yaramayacaktır. Proje merkezli bir yaklaşım, uzun vadeli planlama gerektiren sermaye yoğun bir çaba olan mevcut varlıkların karbondan arındırılması için de işe yaramaz. Düşük karbonlu projeler, geleneksel sermaye projelerinden farklı değerlendirmeleri içerir. Örneğin, fırtına ve sel gibi artan iklim riskleri tehdidi, şirketlerin varlıkları nasıl tasarlayacakları ve onları nereye yerleştirecekleri konusunda dikkatli olmaları gerekebileceği anlamına geliyor.
SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK BAŞARI İÇİN ÖNEMLİ
Hükümetler ve özel sektör kuruluşları iklim riskini azaltmak ve Paris Anlaşması’nın 2050 yılına kadar net sıfır sera gazı emisyonu hedefini tuttukça, dünya çapındaki sermaye yatırımının büyük kısmı iklim eylemi ve sürdürülebilirlik projelerine gidecek. CEO’ların yüzde 93’ü, sürdürülebilirlik konularının gelecekteki başarı için önemli olduğunu söylüyor ve yüzde 54’ü sürdürülebilirliğin temel iş stratejilerine dahil edilmesini bekliyor. Hükümetler karbon vergileri uyguluyor ve karbondan arındırma düzenlemeleri belirliyor. Örneğin, Temmuz 2021’de Avrupa Komisyonu, net sera gazı emisyonlarını 2030 yılına kadar en az yüzde 55 oranında azaltmak için bir dizi yasama önerisini kabul etti.
Üç sektör grubu (hareketlilik, enerji ve binalar) bu net sıfır senaryosunda fiziksel varlıklara yapılan toplam harcamanın yaklaşık yüzde 75’ini oluşturacak. Elektrikli araçlara ve şarj altyapısına yapılan yatırımlar da dahil olmak üzere, mobilite harcamaların yaklaşık yüzde 40’ını oluşturacak. Enerji, yüzde 20’yi oluşturacak ve yenilenebilir enerji kapasitelerinin (örneğin güneş santralleri ve rüzgar çiftlikleri) geliştirilmesini, iletim ve dağıtım ağlarının iyileştirilmesini ve karbon yakalama, kullanma ve depolama (CCUS) teknolojilerine yatırımları içerecek.
COVID-19 salgını, özellikle gelişen yarı iletken endüstrisindeki birçok tedarik zinciri güvenlik açığını ortaya çıkardı. Sonuç olarak, dünyanın dört bir yanındaki kuruluşlar, çip üretiminde kendi kendilerine yeterli hale gelmelerine yardımcı olacak projelere büyük yatırımlar yapıyor. Amerika Birleşik Devletleri’nde, yerli yarı iletken üretimi için 52 milyar dolar teşvik paketi hazırlandı. Avrupa’da, Yeşil Anlaşma’nın 2050 yılına kadar iklim tarafsızlığı hedefine ulaşmak ve pandemiden daha güçlü çıkmak için Avrupa Birliği, şimdiye kadarki en büyük teşvik paketini başlattı; 807 milyar avro.
İŞGÜCÜ, EKİPMAN VE HAMMADDE KITLIĞI
Varlıklara beklenen sermaye yatırımı büyüktür, ancak büyük işgücü, ekipman ve hammadde kıtlığı da dahil olmak üzere uygulanmasının önündeki engeller de öyle. Sermaye projeleri sunmak zaten bir zorluktur. Sektörler genelinde projelerde ciddi maliyet aşımları ve gecikmeler yaşanıyor. Nitelikli işgücü sıkıntısı ve artan maliyetler birçok pazarda önemli bir sorun haline geldi. Örneğin, mevcut ABD inşaat iş gücünün yaklaşık yüzde 41’inin 2031 yılına kadar emekli olması bekleniyor ve mevcut inşaat ücret eğilimleri son oranların çok üzerinde. Metaller ve madencilik gibi sektörlerde, sürdürülebilirlik zorlukları, karbonsuzlaştırmayı hızlandırmak için hammadde üretmek için ek baskı oluşturacaktır.
SERMAYE MÜKEMMELLİĞİ İÇİN STRATEJİLER
Etkili sermaye yönetiminin temelleri tüm projeler için geçerli olsa da, bu firmaların deneyimleri dikkate alınması gereken bazı yeni stratejiler ortaya koymaktadır:
- Sürdürülebilirliği bir strateji olarak dahil edin.
- İyi organize edilmiş bir ROIC (Yatırılan Sermayenin Getirisi) şeması oluşturun.
- C-suite’te teknik ve mühendislik uzmanlığının temsil edildiğinden emin olun.
- Varlık tabanlı ekosistemler oluşturun.
- Daha iyi sermaye planlaması için gelişmiş analitiği devreye alın.
